Tips voor onderhoud na de restauratie

Uw restauratie is gereed, een felicitatie is op zijn plaats! Als u klaar bent met restaureren gaat u al snel over naar de volgende fase: onderhouden. Door goed onderhoud blijft uw pand in een goede staat en zal de volgende dure en tijdrovende restauratie tot ver in de toekomst kunnen worden uitgesteld. Van deze onderhoudswerkzaamheden kunt u een aantal werkzaamheden gemakkelijk zelf doen. Dat scheelt veel kosten.

Heeft u een vraag?

Onze coaches staan voor u klaar

088 253 90 10

Hieronder vindt u een overzicht van veel voorkomende eenvoudige werkzaamheden. Deze kunt u zelf doen om kosten te besparen.

Tips bij onderhoud

  • Maak het houtwerk regelmatig schoon. Als u de ramen lapt, neemt u een tweede emmer ter hand voor het schoonmaken van het houtwerk. Dat is goed voor het hout en bovendien weet u dan hoe het schilderwerk er bij staat.
  • Kijk tijdens een regenbui of een goot overloopt en of de hemelwaterafvoer nat wordt aan de buitenzijde. Een verstopte goot of afvoer kan leiden tot vochtproblemen in de gevel of in de (veelal houten) constructie daarachter. Let ook op bladafval of plantengroei in de goot.
  • Maak in het najaar de goten schoon.
  • Knip klimop weg. Door beplanting ontstaat vocht in de muur met alle gevolgen van dien. Als eigenaar bent u misschien gecharmeerd van de klimop. Zorg er dan in ieder geval voor dat het houtwerk, de hemelwaterafvoeren en goten vrij zijn.
  • Zorg ervoor dat bomen niet te dicht op de gevels staan. Ze kunnen de vochthuishouding rond de fundering verstoren en met hun wortels op termijn de fundering omhoog drukken. Te lange takken kunnen tegen de dakbedekking aan komen, met schade als gevolg.
  • Wees vooral na stormachtig weer of nadat er werkzaamheden op het dak zijn verricht, bedacht op scheefliggende of beschadigde dakpannen. Dit kan namelijk het begin zijn van een ingrijpende vochtschade aan de kapconstructie waarvan de herstelkosten hoog kunnen oplopen. Loop daarom door de kap of over de zolder en let op natte plekken in het (dak)beschot.
  • Controleer het pand na een flinke regenbui of storm op lekkage. Is er sprake van lekkage, ga dan op zoek naar de oorzaak.
  • Voorkom in de winter bij het strooien van zout, dat het op muren, trappen etc. terecht komt.
  • Zorg voor een goede afwerking van het omliggende terrein (bijvoorbeeld goed aflopende bestrating) om een hoge concentratie van water bij de fundering te voorkomen.
  • Kruipruimte controleren op lekkages.
  • Cv-ketel bijvullen.
  • Voegwerk controleren op scheuren.

Schilderwerk

  • Let op schilderwerk. Bladdert de verf los? Dat duidt op een vochtige ondergrond en gevaar voor aantasting van het hout. Dat kan gaan rotten en dan houdt het schilderwerk helemaal niet meer. Zoek de oorzaak van het vocht, repareer eventuele houtaantastingen en ga dan pas schilderen!
  • Constateert u blazen in de verf, herstel dit dan. Blazen gaan open en dan heeft vocht vrij spel op het hout.
  • Controleer de kozijnen en luiken regelmatig op openstaande naden en houtrot. Dorpels lopen meer gevaar dan stijlen. Controleer ook de onderzijden van deuren, luiken en dergelijke. De onderzijde van ramen, deuren en luiken zijn namelijk het meest kwetsbaar. Een spiegeltje kan hierbij handzaam zijn.
  • Zorg ervoor dat kops hout goed in de verf blijft of wordt afgedicht door bijvoorbeeld lood.
  • Schilder de ‘sokjes’ van een kozijn vaker. Vaak ziet u in de hoeken, waar de staande en liggende ligger samen komen, kleine barstjes in het schilderwerk. Als u op tijd de barstjes schildert hoeft u niet direct het gehele kozijn te doen.
  • Als de stopverf of de glaslat met kit niet strak tegen de ruit zit kan er vocht tussen komen. Dat tast het hout aan. Snel verhelpen dus! Denk er verder aan dat bij het afschilderen van de stopverf dat de verf zeker twee millimeter tegen het glas worden opgezet.
  • Als u de luiken er af haalt om aan te helen en te schilderen, merk ze dan. Elk kozijn is anders en anders weet u straks niet meer welk luik voor welk raam hoort.
  • Luiken kunnen met korting in de winter geschilderd worden in een werkplaats. Zie ook winterschilder.nl.
  • Ga niet zonder goed advies naden en kieren bij kozijnen dichtkitten; kozijnen kunnen vanwege de weggenomen ventilatiemogelijkheid sneller gaan rotten.

Gevel en voegen

  • Zijn er loszittende stenen? Valt het voegwerk eruit? Kapot gesprongen stenen kunnen een teken zijn van veel wateropname: als water in de gevel dringt zal het bij vorst bevriezen en uitzetten waardoor de voegen en de stenen uit elkaar springen. Constateert u dat stukken baksteen afbreken zodat de stenen hol worden, dan kan de begroeiing op het pand een oorzaak zijn. Maar ook een te harde cementmortel kan de boosdoener zijn. Het is raadzaam bij dit soort gebreken een vakman (monumentwacht, aannemer of monumentenzorgambtenaar van de gemeente) te raadplegen.
  • Scheuren in pleisterwerk. Het kleinste scheurtje vormt al een naadje, dat water naar binnen zuigt. Met binnendringend water beginnen de problemen, het kan bevriezen, het activeert zouten en het werkt de groei van algen en mossen in de hand. Dus attentie is geboden als er scheuren optreden. Win daarna deskundig advies in.

Rieten dak

  • Snoei bomen en struiken. Als ze over uw pand heen hangen, blijft het bij regen druppen op uw rieten dak. Gevolg: snellere slijtage.
  • Controleer aan de binnenzijde regelmatig op lekkages bij killen en aansluitingen.
  • Schenk extra aandacht aan de dekking van dakkapellen in verband met de flauwere dakhelling en snellere slijtage.
  • Laat een rieten dak elk jaar door de rietdekker controleren. Dit verlengt de levensduur. De rietdekker kan het riet bijstoppen bijvoorbeeld wanneer vogels riet eruit hebben getrokken voor nestmateriaal of als het riet plaatselijk dun is door slijtage. Ook kan hij het riet schoonmaken en ontdoen van algen.

Veiligheid

  • Laat uw stookinstallatie, bijvoorbeeld de c.v.-ketel, voor ieder stookseizoen door de vakman controleren.
  • Laat uw rookgasafvoerkanalen (schoorstenen) ten minste voor ieder stookseizoen controleren en schoonmaken.
  • Zorg voor (preventieve) maatregelen mocht er zich brand voordoen: brandmelders, branddeken, brandblussers e.d. Vergeet overigens niet elk jaar de melders en blussers te controleren!
  • Voorkom brand, voor tips kunnen leden van de vereniging eigen huis de website www.eigenhuis.nl raadplegen.
  • Als er een bliksembeveiligingsinstallatie is, laat deze dan regelmatig doormeten.

Overige aandachtspunten

  • Aantasting van het hout door houtworm of knaagkevers is te zien aan gaatjes in het hout. Als de gevreesde houtzwam wordt gevonden moet ook het metselwerk gecontroleerd. Deze zwam kan zelfs ‘oversteken’ naar de buren. Groot alarm! Raadpleeg een echte specialist voor een juiste diagnose en een passend advies over de bestrijding (bijvoorbeeld de Monumentenwacht).
  • Scheuren en verzakkingen kunnen te maken hebben met slecht verbonden of doorgeroeste muurankers, met overbelaste balken, met rottende balkkoppen, of door een verstoorde samenhang van het metselwerk. Zaken die te maken kunnen hebben met de algehele stabiliteit en/of fundering. Als u dit soort zaken constateert is het inschakelen van een specialist dus noodzakelijk.
  • Kwetsbaar zijn de nok- en hoekkepervorsten (de speciale pannen op de overgang van twee dakvlakken). Belangrijk is om te controleren of de specie waarmee deze vorsten op het dak zijn aangebracht nog goed aansluit.
  • Aansluitingen van de dakvlakken met muren en schoorstenen zijn dikwijls afgewerkt met loodslabben. De conditie van het lood moet goed in de gaten gehouden worden. Het kan namelijk scheuren, losraken of opwaaien.